Modulacja stanu zapalnego w chorobie Alzheimera a kwasy tłuszczowe omega-3
1 NZOZ Wrocławskie Centrum Alzheimerowskie, Wrocław, Polska
2 Katedra Polityki Ochrony Zdrowia, Zakład Jakości Świadczeń, Procedur i Standardów Medycznych, Uniwersytet Medyczny w Łodzi, Łódź, Polska
Adres do korespondencji: Katarzyna Szczechowiak, NZOZ Wrocławskie Centrum Alzheimerowskie, ul. Sikorskiego 7h, 53-659 Wrocław, tel.: +48 697 689 267, e-mail: szczechowiak@gmail.com
Aktualn Neurol 2019, 19 (1), p. 27–32
DOI: 10.15557/AN.2019.0005
STRESZCZENIE

Z uwagi na wzrost liczebności populacji osób w wieku senioralnym oraz wydłużenie długości życia leczenie i opieka nad pacjentami z otępieniem będą stanowić w najbliższych latach wyzwanie dla społeczeństw europejskich. Większość przypadków otępienia u osób starszych spowodowana jest chorobą Alzheimera. Wykrywanie zaburzeń poznawczych w fazie przedklinicznej, na etapie łagodnych zaburzeń poznawczych, pozwala na podjęcie działań opóźniających moment pojawienia się otępienia. Do działań tych, oprócz treningu funkcji poznawczych i aktywności fizycznej, niewątpliwie należy zaliczyć interwencje dietetyczne. Od kiedy uwaga badaczy mechanizmów patogenetycznych w chorobie Alzheimera została zwrócona ku hipotezie zapalnej, rola diety w łagodnych zaburzeniach poznawczych i chorobie Alzheimera nabrała nowego znaczenia. Najnowsze badania wskazują na modulujące stan zapalny właściwości zarówno poszczególnych substancji zawartych w żywności, jak i złożonych interwencji dietetycznych, które pozwalają zapobiegać otępieniu, opóźniać jego pojawienie się oraz spowalniać przebieg choroby Alzheimera. Najbardziej wielokierunkowe działanie przeciwzapalne wykazują kwasy tłuszczowe omega-3 (eikozapentaenowy i dokozaheksaenowy), wpływając m.in. na produkcję cytokin przeciwzapalnych oraz substancji „prowygaszeniowych”, a także na zmniejszenie ilości prozapalnych eikozanoidów. Randomizowane badania kliniczne i metaanalizy ostatnich lat wskazują dodatkowo na większą skuteczność złożonych interwencji żywieniowych – połączenia kwasów tłuszczowych omega-3 z kurkuminą, resweratrolem, witaminą D3 oraz witaminami z grupy B – niż poszczególnych czynników osobno. Poniższa praca ma na celu ukazanie przeciwzapalnego wpływu kwasów tłuszczowych omega-3 oraz złożonych interwencji dietetycznych z ich udziałem na pacjentów z łagodnymi zaburzeniami poznawczymi i chorobą Alzheimera, które, biorąc pod uwagę możliwość leczenia wyłącznie objawowego tych schorzeń, wydają się być istotnym czynnikiem prewencyjnym i terapeutycznym.

Słowa kluczowe: choroba Alzheimera, stan zapalny, omega-3, polifenole, witaminy