Profil zaburzeń poznawczych u pacjentów z idiopatycznym wodogłowiem normotensyjnym

1 Instytut Psychologii, Uniwersytet Jagielloński, Kraków, Polska
2 Uniwersytet Jagielloński, Collegium Medicum, Kraków, Polska
3 Oddział Kliniczny Neurochirurgii i Neurotraumatologii, Szpital Uniwersytecki w Krakowie, Kraków, Polska
4 Zakład Psychologii Lekarskiej, Katedra Psychiatrii, Wydział Lekarski, Uniwersytet Jagielloński, Collegium Medicum, Kraków, Polska
Adres do korespondencji: Karolina Skrobol, ul. Pielęgniarek 2/25, 31-201 Kraków, tel.: +48 506 690 418, e-mail: skrobol.karolinaa@gmail.com

Aktualn Neurol 2019, 19 (4), p. 168–173
DOI: 10.15557/AN.2019.0023
STRESZCZENIE

Wodogłowie normotensyjne to rodzaj wodogłowia komunikującego. Charakteryzuje się występowaniem zespołu trzech objawów – triady Hakima, do której należą zaburzenia chodu, nietrzymanie moczu i zaburzenia poznawcze. Objawy mają charakter progresywny. Choroba dotyka głównie osoby po 60. roku życia. W artykule przedstawione zostały wyniki badań poświęconych funkcjonowaniu poznawczemu pacjentów z idiopatyczną (pierwotną) postacią wodogłowia. Zaburzenia poznawcze nie obejmują, jak uważano kiedyś, wyłącznie dysfunkcji wykonawczych. Obserwuje się bowiem trudności w zakresie szybkości psychomotorycznej, uwagi, pamięci i funkcji wzrokowo-przestrzennych. W diagnozie neuropsychologicznej idiopatyczne wodogłowie normotensyjne często powinno być różnicowane z innymi chorobami, także neurodegeneracyjnymi – głównie z chorobą Alzheimera. Metodą leczenia idiopatycznego wodogłowia normotensyjnego jest implantacja systemu zastawkowego, niemniej wyniki badań dotyczące poprawy poznawczej u pacjentów po zabiegu nie są jednoznaczne. Niektóre wskazują na znaczną globalną poprawę funkcjonowania poznawczego, inne natomiast – na zmianę w pojedynczych domenach. Porównywanie wyników utrudniają różnice w metodologii badań i czasie między zabiegiem a powtórnym pomiarem. Znajomość profilu zaburzeń poznawczych występujących w idiopatycznym wodogłowiu normotensyjnym jest istotna w kontekście diagnozy neuropsychologicznej, jak również kwalifikacji neurochirurgicznej do zabiegu implantacji systemu zastawkowego. Operacja może się wiązać zarówno z poprawą funkcjonowania, jak i z wieloma powikłaniami. Ocena neuropsychologiczna okazuje się więc pomocna w diagnostyce i przewidywaniu skutków zabiegu.

Słowa kluczowe: idiopatyczne wodogłowie normotensyjne, neuropsychologia, funkcje poznawcze