Zmiany metaboliczne po krwotoku podpajęczynówkowym z pękniętego tętniaka – systematyczny przegląd piśmiennictwa
1 Department of Neurosurgery and Neurooncology, Medical University of Lodz, Barlicki University Hospital, Łódź, Poland
2 Department of Structural Biology, Medical University of Lodz, Faculty of Biomedical Studies and Postgraduate Education, Łódź, Poland
Adres do korespondencji: Ernest Bobeff, MD, Department of Neurosurgery and Neurooncology, Medical University of Lodz, Barlicki University Hospital, Kopcińskiego 22, 90-153 Łódź, Poland, tel.: +48 42 677 67 70, fax: +48 42 677 67 81, e-mail: ernestbobeff @gmail.com
Aktualn Neurol 2018, 18 (4), p. 171–176
DOI: 10.15557/AN.2018.0024
STRESZCZENIE

Samoistny krwotok podpajęczynówkowy jest przyczyną 5% udarów mózgu i zwykle występuje u zdrowych i aktywnych zawodowo osób. Najczęściej jest spowodowany pęknięciem tętniaka wewnątrzczaszkowego, które wiąże się z dużą śmiertelnością i częstymi powikłaniami, m.in. skurczem naczyń mózgowych i wodogłowiem. Stanowią one duże wyzwanie dla lekarzy zarówno w kontekście diagnostyki, jak i leczenia. Postępowanie u chorych po krwotoku podpajęczynówkowym z pękniętego tętniaka w przeważającej części składa się z monitorowania i zapobiegania wtórnemu urazowi mózgu. Obiecujące sposoby prowadzenia neuromonitoringu wciąż nie zyskały powszechnego uznania i badane są nowe i mniej inwazyjne strategie. Jedną z nich jest metabolomika, zajmująca się analizą wszystkich lub dużej liczby metabolitów małocząsteczkowych w próbce biologicznej w jednym czasie. W poniższym przeglądzie piśmiennictwa przedstawiamy doniesienia na temat zmian metabolicznych zachodzących po krwotoku podpajęczynówkowym z pękniętego tętniaka, podkreślając znaczenie pobudzających neuroprzekaźników aminokwasowych oraz wolnych kwasów tłuszczowych w płynie mózgowo-rdzeniowym. Chociaż przegląd piśmiennictwa wskazuje na ograniczoną wiedzę w tej dziedzinie, wydaje się, że jest to obiecujący kierunek badań. Metabolity małocząsteczkowe pełnią w organizmie ważne funkcje fizjologiczne, jednak w warunkach patologicznych mogą być szkodliwe. Ponieważ są w nim wszechobecne, stanowią idealny cel badań nad biomarkerami.

Słowa kluczowe: metabolomika, krwotok podpajęczynówkowy, skurcz naczyń mózgowych, biomarker